Рэцэпцыя творчасці Цёткі ў першай палове ХХ ст. і пытанне атрыбуцыі верша «Мужыцкая доля»

Аўтары

  • Ігар Мікалаевіч Запрудскі Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт, пр. Незалежнасці, 4, 220030, г. Мінск, Беларусь https://orcid.org/0000-0003-4232-7610 (unauthenticated)
  • Дарыя Валер'еўна Карчашкіна Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт, пр. Незалежнасці, 4, 220030, г. Мінск, Беларусь; Дзяржаўны музей гісторыі беларускай літаратуры, вул. М. Багдановіча, 13, 220029, г. Мінск, Беларусь https://orcid.org/0000-0002-1543-6443 (unauthenticated)

Ключавыя словы:

рэцэпцыя, атрыбуцыя, літаратурны працэс, рэвалюцыйны пафас, біяграфічны метад, псіхаідэалогія, вульгарны сацыялагізм

Анатацыя

Артыкул прысвечаны даследаванню рэцэпцыі творчасці Алаізы Пашкевіч (Цёткі) (1876–1916), усталяванню ацэнак і вызначэнню яе месца ў літаратурным працэсе. Аб’ектам вывучэння сталі прысвечаныя Цётцы публікацыі крытыкаў і літаратуразнаўцаў за перыяд з 1918 па 1950 г. Прадметам даследавання з’яўляюцца праблемы інтэрпрэтацыі мастацкіх і публіцыстычных тэкстаў пісьменніцы, асаблівасці падрыхтоўкі і выдання за названы перыяд зборнікаў яе твораў, а таксама пытанне атрыбуцыі верша «Мужыцкая доля». Уводзяцца ў навуковы ўжытак і выкарыстоўваюцца архіўныя матэрыялы, якія праліваюць святло на акалічнасці падрыхтоўкі і публікацыі пасмяротных зборнікаў Цёткі.

Біяграфіі аўтараў

  • Ігар Мікалаевіч Запрудскі, Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт, пр. Незалежнасці, 4, 220030, г. Мінск, Беларусь

    кандыдат філалагічных навук, дацэнт; дацэнт кафедры гісторыі беларускай літаратуры філалагічнага факультэта

  • Дарыя Валер'еўна Карчашкіна, Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт, пр. Незалежнасці, 4, 220030, г. Мінск, Беларусь; Дзяржаўны музей гісторыі беларускай літаратуры, вул. М. Багдановіча, 13, 220029, г. Мінск, Беларусь

    магістрант філалагічнага факультэта Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта, малодшы навуковы супрацоўнік філіяла «Літаратурны музей Петруся Броўкі». Навуковы кіраўнік – І. М. Запрудскі.

Бібліяграфічныя спасылкі

  1. Kawalenka VA. Vytoki. Uplyvy. Paskoranasc’. Razviccjo belaruskaj litaratury XIX–XX stagoddzjaw [Origins. Influence. Acceleration: Belarusian literature development of the 19th–20th centuries]. Minsk: Navuka i technika; 1975. 336 p. Belarusian.
  2. Luckevich A. Vybranyja tvory. Prablemy kul’tury, litaratury i mastactva [Selected works: problems of culture, literature and art]. Sidarevich A, compiler. Minsk: Knigazbor; 2006. 460 p. Belarusian.
  3. Lotman YuM. Kul’tura i vzryv [Culture and explosion]. Moscow: Gnosis; 1992. 272 p. Russian. Co-published by the «Progress».
  4. Karski EF. Belorusy. Tom 3, kniga 2. Ocherki slovesnosti belorusskogo plemeni [Belarusians. Volume 3, part 2. Sketches of the tribe of the Belarusian literature]. Vabishchevich TI, Kazberuk VM, Krichko OP, editors. Minsk: Belorusskaya entsiklopediya imeni Petrusya Brovki; 2007. 704 p. Russian.
  5. Garecki M. Gistoryja belaruskae litaratury [History of the Belarusian literature]. Golub TS, compiler. Minsk: Mastackaja litaratura; 1992. 479 p. Belarusian.
  6. Adamovich A. Da gistoryi belaruskae litaratury [To history of Belarusian literature]. Minsk: Z. Kolas; 2005. 1464 p. Belarusian.
  7. Piotuhovich M. Narysy gistoryi belaruskaj litaratury. Chastka 1. Agljad litaraturna-idjeoljogichnyh plynjaw XIX i pachatku XX v. [Essays on the history of Belarusian literature. Part One: Overview of literary and ideological currents during the 19th and early 20th century]. Miensk: Belaruskaje dzjarzhawnae vydavectva; 1928. 209 p. Belarusian.
  8. Bende L. [Ciotka]. In: Bende L. Litaratura. Hrjestamatyja dlja sjarjednjaj shkoly. Chastka 1 (shosty god). Darjevaljucyjnaja litaratura [Literature. Anthology for high school. Part 1 (sixth year). Pre-revolutionary literature]. Miensk: Dzjarzhawnae vydavectva Belarusi. 1933. p. 146. Belarusian.
  9. [From the Institute of literature and art of the Belarusian academy of sciences]. In: Zamocin II, editor. Tvory Cjotki (Aloizy Pashkevich) [Ciotka (Alois Pashkevich) composition]. Minsk: Vydavectva Belaruskaj akadjemii navuk; 1934. p. 5–6. Belarusian.
  10. Pjatrovich N. [Preface]. In: Zamocin II, editor. Tvory Cjotki (Aloizy Pashkevich) [Ciotka (Alois Pashkevych) composition]. Minsk: Vydavectva Belaruskaj akadjemii navuk; 1934. p. 7–17. Belarusian.
  11. Bahrag L. [Ciotka]. In: U dapamogu nastawniku (zbornik artykulaw pa belaruskaj litaratury) [To help teachers (Collection of articles on the Belarusian literature)]. Minsk: Dzjarzhawnae vydavectva pry SNK BSSR; 1940. p. 11–16. Belarusian.
  12. Bahrag L. [Ciotka poetry: to the 25th anniversary of her death]. Litaratura i mastactva. 1941 January 4.
  13. Larchanka M. [Alois Ciotka (to the 25th anniversary of her death)]. Zvjazda. 1941 February 5. Belarusian.
  14. Borisenko V. [El. Ciotka (to the 25th anniversary of his death)]. Sovetskaya Belorussia. 1941 February 5. Russian.
  15. Larchanka M. [Ciotka (Alois Pashkevich)]. In: Ciotka. Vybranyja tvory [Selected compositions]. Minsk: Dzjarzhawnae vydavectva BSSR; 1941. p. 3–14. Belarusian.
  16. Klimkovich M. [The first Belarusian poet]. Polymja. 1946;5:115–132. Belarusian.
  17. Bende L. [New documents about Ciotka (on her 70th birthday)]. Litaratura i mastactva. 1946 July 13. Belarusian.
  18. Bende L. [Unknown Ciotka composition]. Belarus. 1947;6:25. Belarusian.
  19. Barysenka V, Gutaraŭ I. [Theses on the major issues of development of Belarusian literature and art]. Vesci Akademii navuk BSSR. 1948;6:199–220. Belarusian.
  20. Kommunisticheskaya partiya Belorussii v rezolyutsiyakh i resheniyakh s’ezdov i plenumov TsK. Tom 4. 1945–1955 [The Communist Party of Belarus in the resolutions and decisions of the congresses and plenums of the Central Committee. Volume 4. 1945–1955]. Minsk: Belarus; 1986. 616 p. Russian.
  21. Gutaraŭ IV. [Against Cosmopolitanism in literary criticism, literary criticism and folklore of BSSR]. Vesci Akademii navuk BSSR. 1949;3:31–39. Belarusian.
  22. Klimkovich M. Ciotka. In: Ciotka. Vybranyja tvory [Selected compositions]. Minsk: Dzjarzhawnae vydavectva BSSR; 1949. p. 5–49. Belarusian.
  23. Arabei L. Cjotka (Alaiza Pashkevich): krytyka-bijagrafichny narys [Ciotka (Alois Pashkevich): criticism and biographical sketches]. Minsk: Dzjarzhawnae vydavectva BSSR; 1956. 160 p. Belarusian.
  24. Brouka P. Zbor tvoraw. Tom 9. Jepistaljarnaja spadchyna (1933–1980). Letapis zhyccja i tvorchasci [Collected works. Volume 9. Epistolary heritage (1933–1980). Chronicles the life and creativity]. Mushynski MI, Shamiakina AI, editors. Minsk: Mastackaja litaratura; 1992. 350 p. Belarusian.
  25. Semashkevich RM. Belaruski litaraturna-gramadski ruh u Pecjarburze (kanec XIX – pachatak XX st.) [Belarusian literary and social movement in Saint Petersburg (the end of 19th – early 20th century)]. Minsk: Belarusian State University; 1971. 136 p. Belarusian.
  26. Bagdanovich IE. Avangard i tradycyja: belaruskaja pajezija na hvali nacyjanal’naga adradzhjennja [Avant-garde and tradition: Belarusian poetry in the wake of national renaissance]. Minsk: Belaruskaja navuka; 2001. 387 p. Belarusian.
  27. Haŭstovich M. Dasledavanni i matjeryjaly: litaratura Belarusi XIX – pachatku XX stagoddzja. Tom 5 [Research and materials: Literature of Belarus in 19th and early 20th century. Volume 5]. Warszawa: Katedra Białorutenistyki Uniwersytetu Warszawskiego; 2018. 364 p. Belarusian.

Downloads

Апублікавана

2020-02-25

How to Cite

[1]
Запрудскі, І.М. and Карчашкіна, Д.В. 2020. Рэцэпцыя творчасці Цёткі ў першай палове ХХ ст. і пытанне атрыбуцыі верша «Мужыцкая доля». Часопіс Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. Філалогія. 1 (Feb. 2020), 37–48.