Легенда ў беларускім і кітайскім фальклоры: тэарэтыка-метадалагічныя аспекты ідэнтыфікацыі і класіфікацыі жанру

Аўтары

  • Чжан Сюнь Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт, пр. Незалежнасці, 4, 220030, г. Мінск, Беларусь

Ключавыя словы:

легенда, міф, жанр, жанравыя віды, легенда ў беларускім фальклоры, кітайская легенда

Анатацыя

З пункту гледжання беларускай і кітайскай эстэтычных парадыгм разглядаюцца спецыфіка жанру легенды, яго гістарычная паэтыка, дынаміка змены, суадносіны з міфам, класіфікацыя. Робіцца вывад аб існаванні розных стратэгій інтэграцыі і ўзаемадзеяння фальклорных жанраў у рамках гэтых культурна-гістарычных умоў. Для беларускай традыцыі характэрна паслядоўная змена наратываў (мадэль міф - легенда - казка) у напрамку зніжэння сакральнасці і нарастання фікцыянальнасці апавядання. У кітайскай культуры міфалагічны і легендарны наратывы суіснуюць і маюць роўны аксіялагічны і канцэптуальна-дыскурсіўны статус. Выказваецца меркаванне аб паслядоўным узнікненні жанравых відаў легенды (ад міфалагічнай да гістарычнай і сацыяльна-утапічнай). Міфалагічная легенда актуалізуе сюжэтную, персанажную і вобразную структуру міфа ў новых умовах.

Біяграфія аўтара

  • Чжан Сюнь, Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт, пр. Незалежнасці, 4, 220030, г. Мінск, Беларусь

    аспірант кафедры тэарэтычнага і беларускага літаратуразнаўства філалагічнага факультэта. Навуковы кіраўнік - кандыдат філалагічных навук, дацэнт Т. А. Марозава

Бібліяграфічныя спасылкі

  1. Грынблат МЯ, Гурскі АІ, складальнікі. Легенды і паданні. Фядосік АС, рэдактар. 2-е выданне. Мінск: Беларуская навука; 2005. 552 с.
  2. Цітавец АВ. Легенда ў сістэме празаічных жанраў беларускага фальклору. У: Кабашнікаў КП, Фядосік АС, Цітавец АВ. Народная проза. Мінск: Беларуская навука; 2002. с. 430 – 437 (Беларускі фальклор: жанры, віды, паэтыка; кн. 4).
  3. Liu Yuqing. A new model in the study of Chinese mythology. Journal of Chinese Humanities. 2017;3:1–22. DOI: 10.1163/23521341-12340040.
  4. Xiao You. Archetype and archetypal image in Chinese myths, legends and tales [dissertation]. Essex: University of Essex; 2018. 333 p.
  5. Тун Даньдань. Народные легенды как феномен традиционной культуры Китая [диссертация]. Санкт-Петербург: Санкт-Петербургский государственный университет; 2022. 150 с.
  6. Вернер Э. Мифы и легенды Китая. Федоров С, переводчик. Москва: Центрполиграф; 2005. 365 с.
  7. Чжан Тунъян, Ху Фанфан, Янь Синъе. Мифы и легенды Китая. Жмак АС, переводчик. 5-е издание. Москва: Шанс; 2023. 271 с.
  8. 吴荣章著. 民间文学理论基础. 成都: 四川大学出版社; 1988. 340 页 = У Жунчжэн. Базовая теория народной литературы. Чэнду: Издательство Сычуанского университета; 1988. 340 с.
  9. Гусев ВЕ. Эстетика фольклора. Ленинград: Наука; 1967. 319 с.
  10. Аникин ВП. Теория фольклора: курс лекций. Москва: Московский государственный универсиет имени М. В. Ломоносова; 1996. 408 с.
  11. Пропп ВЯ. Фольклор и действительность: избранные статьи. Москва: Наука; 1976. 330 с.
  12. Пропп ВЯ. Морфология (волшебной) сказки. Исторические корни волшебной сказки. Москва: Лабиринт; 1998. 512 с.
  13. Кравцов НИ. Славянский фольклор. Москва: Издательство Московского университета; 1976. 264 с.
  14. Sapir Е. Indian legends from Vancouver Island. Journal of American Folklore. 1959;72:284.

Апублікавана

2025-07-07

How to Cite

[1]
Сюнь, Ч. 2025. Легенда ў беларускім і кітайскім фальклоры: тэарэтыка-метадалагічныя аспекты ідэнтыфікацыі і класіфікацыі жанру. Часопіс Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. Філалогія. 2 (Jul. 2025), 76–83. DOI:https://doi.org/10.33581/2521-6775-2025-2-76-83.