Раўназначнасць vs нераўназначнасць кампанентаў лексічных цыклаў (на матэрыяле сутачнага цыклу ў іспанскай мове)

Аўтары

Ключавыя словы:

семантычнае (лексічнае) поле, цыкл, салiентнасць, раўназначнасць, нераўназначнасць, проціпастаўленне

Анатацыя

Аналізуюцца адносіны паміж кампанентамі лексічных цыклічных падсістэм. Адзначаецца, што семантыка найменняў членаў цыклаў, зафіксаваная ў слоўнікавых дэскрыпцыях, прадвызначае іх інтэрпрэтацыю як сістэму раўназначных элементаў. Аналіз дэрывацыйных і спалучальных уласцівасцей найменняў кампанентаў сутачнага цыклу ў іспанскай мове раскрывае разнастайныя дадатковыя семантычныя прыкметы ў латэнтнай зоне іх значэнняў. Па характэрных для іх дадатковых прыкметах кампаненты лексічных цыклаў альбо аказваюцца проціпастаўленымі адзін аднаму, альбо аб’ядноўваюцца ў мікрагрупы, альбо набываюць пэўную выдзеленасць на фоне іншых элементаў цыклу, якім такія прыкметы не ўласцівыя. Робіцца выснова, што нераўназначнасць – гэта іншы бок адносін у цыклічнай падсістэме мовы.

Біяграфія аўтара

  • Таццяна Валер'еўна Карбачова, Мінскі дзяржаўны лінгвістычны ўніверсітэт, вул. Захарава, 21, 220034, г. Мінск, Беларусь

    аспірантка кафедры агульнага мовазнаўства. Навуковы кіраўнік – доктар філалагічных навук, прафесар З. А. Харытончык

Бібліяграфічныя спасылкі

  1. Fillmore Ch. On the organization of semantic information in the lexicon. In: Gorodetskii BYu, Popov NN, editors. Novoe v zarubezhnoi lingvistike. Vypusk 14. Problemy i metody leksikografii [New in foreign linguistics. Issue 14. Problems and methods of lexicography]. Zevakhina TS, compiler. Moscow: Progress; 1983. p. 23– 60. Russian.
  2. Haritonchik ZA. [The logical basis of semantic relations]. In: Haritonchik ZA. Ocherki o yazyke. Teoriya nominatsii. Leksicheskaya semantika. Slovoobrazovanie [Essays on the language. Theory of nomination. Lexical semantics. Word formation]. Zubov AV, editor. Minsk: Minsk State Linguistic University; 2004. p. 117–126. Russian.
  3. Lebedev SA. Filosofiya nauki. Kratkaya entsiklopediya (osnovnye napravleniya, kontseptsii, kategorii) [Philosophy of science. A brief encyclopedia (main directions, concepts, categories)]. Moscow: Акademicheskii proekt; 2008. 692 p. Russian.
  4. Cruse DA. Lexical semantics. Cambridge: Cambridge University Press; 1986. 328 р. (Cambridge textbooks in linguistics).
  5. Diccionario de la lengua española. La 23.a edición [Internet]. 2014 [cited 2019 April 25]. Available from: http://www.rae.es.
  6. Schmid H-J. Entrenchment, salience and basic levels. In: Geeraerts D, Cuyckens H, editors. The Oxford handbook of cognitive linguistics. Oxford: Oxford University Press; 2007. р. 117–138. DOI: 10.1093/oxfordhd/97801997386332.013.0005.
  7. Pattabhiraman T, Cercone N. Selection: salience, relevance and the coupling between domain-level tasks and text planning. In: Proceedings of the Fifth International workshop on natural language generation; 1990 June 3–6; Dawson, Pennsylvania, USA [Internet]. Association of Computational Linguistics; 1990 [cited 2019 April 12]. р. 79–86. Available from: http://www.aclweb.org/anthology/W/W90/W90-0111.pdf.
  8. Geeraerts D. Words and other wonders: papers on lexical and semantic topics. Berlin: Mouton de Gruyter; 2006. 503 р. (Seriyes cognitive linguistics research; 33).
  9. Langacker RW. The foundations of cognitive grammar. Volume 1. Theoretical prerequisites. Stanford: Stanford University Press; 1987. 540 р.
  10. Rakhilina EV. Kognitivnyi analiz predmetnykh imen: semantika i sochetaemost’ [Cognitive analysis of subject names: semantics and compatibility]. Moscow: Russkie slovari; 2008. 416 p. Russian.
  11. Qué dice la Academia Española sobre la hora? [Internet; cited 2019 April 12]. Available from: http://www.elcastellano.org/artic/hora-rae.htm.
  12. Budnikova EI. Znachimost’ semanticheskikh komponentov v strukture leksicheskogo znacheniya: (na materiale imen sushchestvitel’nykh sovremennogo angliiskogo yazyka) [Significance of semantic components in the structure of lexical meaning: (based on the material of nouns of modern English)] [dissertation]. Minsk: Minsk State Linguistic University; 2016. 175 p. Russian.
  13. Tur VV. Aktualizatsiya latentnykh priznakov v semantike komponentov sochetanii «sushchestvitel’noe + sushchestvitel’noe» v sovremennom angliiskom yazyke [Updating the latent signs in the semantics of the components of the «noun + noun» combinations in modern Englis] [dissertation]. Minsk: Belarusian State University; 2015. 147 p. Russian.
  14. Turchinskaya MV. Strukturno­semanticheskie i pragmaticheskie kharakteristiki leksicheskikh paradigm v angliiskom i belorusskom yazykakh [Structural, semantic and pragmatic characteristics of lexical paradigms in the English and Belarusian languages] [dissertation]. Minsk: Minsk State Linguistic University; 2017. 159 p. Russian.
  15. Real Academia Española: Banco de datos (CORDE). Corpus diacrónico del español [Internet; cited 2019 Janyary 11]. Available from: http://corpus.rae.es/cordenet.html.
  16. Diccionario de la lengua española. La 22.a edición [Internet]. 2001 [cited 2019 April 25]. Available from: http://lema.rae.es/drae2001/.
  17. Real Academia Española. Corpus del Español del Siglo XXI [Internet]. 2018 [cited 2019 January 11]. Available from: http://web.frl.es/CORPES/view/inicioExterno.view;jsessionid=9A61C63A48A52C14CBA497955B97ACF9.
  18. Sbarbi JM. Diccionario de refranes, adagios, proverbios, modismos, locuciones y frases proverbiales de la lengua española. Тom 1. А–LL. Madrid: Librería de los sucesores de Hernando; 1922. 543 р.
  19. Alonso Pedraz M. Enciclopedia del idioma; diccionario histórico y moderno de la lengua español (siglos XII al XX) etimológico, tecnológico, regional e hispanoamericano. Tom 3. N–Z. Madrid: Aguilar; 1958. p. 2933– 4258.
  20. Sbarbi JM. Diccionario de refranes, adagios, proverbios, modismos, locuciones y frases proverbiales de la lengua española. Тom 2. M–Z. Madrid: Librería de los sucesores de Hernando; 1922. 517 р.
  21. Frases graciosas con madrugada [Internet; cited 2019 January 25]. Available from: https://www.google.com/search?biw=889&bih=719&tbm=isch&sa=1&ei=t1-tXdkoi6COBta5mcAB&q=frases+graciosas+con++madrugada&oq=frases+graciosas+con++madrugada&gs_l=img.12...0.0..6547...0.0..0.0.0.......0......gws-wiz-img.NYT5gK6IqwU&ved=0ahUKEwiZ4PjN66zlAhULkMMKHdZcBhgQ4dUDCAc.
  22. [Recreation]. In: Meditsinskaya entsiklopediya [Medical Encyclopedia]. [Internet; cited 2019 January 20]. Available from: https://gufo.me/dict/medical_encyclopedia/Отдых. Russian.

Downloads

Апублікавана

2019-11-01

Выпуск

№ 3 (2019): Часопіс Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. Філалогія

Раздзел

Мовазнаўства

License

Аўтары, публікуюцца ў дадзеным часопісе, згаджаюцца з наступным:

  1. Аўтары захоўваюць за сабой аўтарскія правы на працу і прадастаўляюць часопісу права першай публікацыі працы на ўмовах ліцэнзіі Creative Commons Attribution-NonCommercial. 4.0 International (CC BY-NC 4.0).
  2. Аўтары захоўваюць права заключаць асобныя кантрактныя дамоўленасці, якія тычацца неэксклюзіўнага распаўсюджвання версіі працы ў апублікаваным тут выглядзе (напрыклад, размяшчэнне яе ў інстытуцкім сховішчы, публікацыю ў кнізе) са спасылкай на яе арыгінальную публікацыю ў гэтым часопісе.
  3. Аўтары маюць права размяшчаць іх працу ў інтэрнэце (напрыклад, у інстытуцкім сховішчы або на персанальным сайце) да пачатку і падчас працэсу разгляду яе дадзеным часопісам, паколькi гэта можа прывесці да прадуктыўнага абмеркавання і большай колькасці спасылак на дадзеную працу. (Гл. The Effect of Open Access).

How to Cite

[1]
Карбачова, Т.В. 2019. Раўназначнасць vs нераўназначнасць кампанентаў лексічных цыклаў (на матэрыяле сутачнага цыклу ў іспанскай мове). Часопіс Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. Філалогія. 3 (Nov. 2019), 69–78.