Праспекцыя і рэтраспекцыя ў метакамунікатыўнай дзейнасці (на матэрыяле руска- і беларускамоўных інтэрнэт-форумаў Беларусі)
Ключавыя словы:
метакоммуникация, метаязык, проспекция и ретроспекция, наивная лингвистика, интернет-коммуникация, языковая ситуацияАнатацыя
Разглядаюцца ўмовы актуалізацыі і частотнасць праспектыўна і рэтраспектыўна арыентаваных руска- і беларускамоўных метакамунікатыўных каментарыяў. Даследаванне праведзена на матэрыяле руска- і беларускамоўных неспецыялізаваных інтэрнэт-форумаў Беларусі, што дазваляе назіраць непасрэдную метакамунікатыўную рэфлексію моўцаў. Заўважана, што праспектыўна-рэтраспектыўная арыентацыя руска- і беларускамоўных метапаведамленняў вызначаецца як метакамунікатыўнымі, так і сацыялінгвістычнымі фактарамі. Паказана, што задачы метакамунікатыўнага маніторынгу абумоўліваюць агульныя ўласцівасці руска- і беларускамоўнай метакамунікатыўнай праспекцыі і рэтраспекцыі: карэляцыю з накіраванасцю метапаведамленняў (рэфлексіўныя і нерэфлексіўныя; метамоўныя, метатэкставыя, уласна метакамунікатыўныя паведамленні) і іх функцыянальнымі тыпамі (метапаведамленні, якія забяспечваюць разуменне; арганізуючыя; суб'ектыўна-ацэначныя), а таксама асноўныя частотныя заканамернасці ўжывання метапаведамленняў. Адзначана, што праспекцыя, у адрозненне ад рэтраспекцыі, дэманструе залежнасць ад стаўлення да мовы камунікацыі: асноўныя лініі адрозненняў адлюстроўваюцца ў стаўленні да моўнай нормы, цікавасці да інтэрактыўнасці і ацэнцы патэнцыйна канфліктагеннай камунікацыі.
Бібліяграфічныя спасылкі
- Marusenko М. А. Francophonie: variety of linguistic norms and epilinguistic discourse. Romanskie yazyki v proshlom i nastoyashchem : sb. statei. Saint Petersburg, 2007 (in Russ.).
- Razumova L. V., Kryazheva N. About the role of language in the process of social and cultural identification of the speaker. Vestnik Chelyab. gos. univ. 2010. No. 34. P. 99 –104 (in Russ.).
- Favro E. Speakers’ attitude to the language: generators sociolinguistic changes or their mirrors? (The French case). Antropol. forum. 2014. No. 21. P. 129 –136 (in Russ.).
- Aleksandrov O. A., Andreeva О. А. Modeling sociolinguistic situation of «small» language according to the ordinary metalinguistic consciousness. Filol. nauki. Vopr. teorii i prakt. 2014. No. 4, part 3. P. 16 –19 (in Russ.).
- Myachkouskaya N. B. Movy i kul’tura Belarusi [Languages and culture of Belarus] : narysy. Minsk, 2008 (in Belarus.).
- Lukashanets А. А. Belarusian language at the beginning of the XXI century. Vesnik BDU. Seryja 4, Filalogiya. Zhurnalistyka. Pedagogika. 2009. No. 1. P. 4 –10 (in Belarus.).
- Galperin I. R. Retrospection and prospection in text. Filol. nauki. 1980. No. 5. P. 44 –52 (in Russ.).
- Chigovskaya Y. A. Kategorii retrospektsii i prospektsii v russkikh nauchnykh tekstakh [Category of retrospection and prospection in Russian scientific texts]. Perm, 2001 (in Russ.).
- Krongauz М. А. Yazyk i kommunikatsiya: novye tendentsii [Language and communication: new trends] [Electronic resource]. URL: http://polit.ru/article/2009/03/19/communication/ (date of access: 20.12.2016) (in Russ.).
Downloads
Апублікавана
Выпуск
Раздзел
License
Аўтары, публікуюцца ў дадзеным часопісе, згаджаюцца з наступным:
- Аўтары захоўваюць за сабой аўтарскія правы на працу і прадастаўляюць часопісу права першай публікацыі працы на ўмовах ліцэнзіі Creative Commons Attribution-NonCommercial. 4.0 International (CC BY-NC 4.0).
- Аўтары захоўваюць права заключаць асобныя кантрактныя дамоўленасці, якія тычацца неэксклюзіўнага распаўсюджвання версіі працы ў апублікаваным тут выглядзе (напрыклад, размяшчэнне яе ў інстытуцкім сховішчы, публікацыю ў кнізе) са спасылкай на яе арыгінальную публікацыю ў гэтым часопісе.
- Аўтары маюць права размяшчаць іх працу ў інтэрнэце (напрыклад, у інстытуцкім сховішчы або на персанальным сайце) да пачатку і падчас працэсу разгляду яе дадзеным часопісам, паколькi гэта можа прывесці да прадуктыўнага абмеркавання і большай колькасці спасылак на дадзеную працу. (Гл. The Effect of Open Access).
