Генезіс нямецкай паэзіі кахання і святасці (Песня Песняў у інтэрпрэтацыі Марціна Опіца)

Аўтары

  • Галіна Веніямінаўна Сініла Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт, пр. Незалежнасці, 4, 220030, г. Мінск, Беларусь

Ключавыя словы:

Библия, Песнь Песней, архетекст, архитекст, метатекст, любовно-эротическая поэма, религиозно-мистическая поэма, лирико-драматическая поэма, лирическая пасторальная драма, немецкая поэзия XVII в., барокко, классицизм, жанр переложения (парафраза), поэзия Мартина Опица

Анатацыя

Даследуецца першая цэласная парафраза Песні Песняў па-нямецку, створаная Марцінам Опіцам (Martin Opitz, 1597–1639), заснавальнікам нямецкай паэзіі Новага часу. Даказваецца, што Песня Песняў выступае для паэта ў якасці аднаго з ключавых архетэкстаў, якія выконваюць сэнса- і тэкстаспараджальную функцыю, а таксама ў якасці архітэксту, што вызначае яго жанравыя пошукі. Успрымаючы Песню Песняў як лірыка-драматычную пастаральную паэму, або лірычную пастаральную драму, М. Опіц стварае падобны жанр у нямецкай літаратуры. У вольным і адначасова блізкім да біблейскага тэксту перакладзе Песні Песняў, які з’яўляецца аўтарскім каментарыем да яе (метатэкстам), ён упершыню на нямецкай мове ажыццяўляе сінтэз любоўна-эратычнай і рэлігійнай паэзіі, стварае паэзію кахання і святасці. Для паэта трагічнай эпохі Трыццацігадовай вайны Песня Песняў выступае своеасаблівай утопіяй хараства і гармоніі, што супрацьстаіць пачварнай рэальнасці. Каханне (любоў), што апяваецца ў Песні Песняў, успрымаецца паэтам як сіла, што перастварае жыццё і перамагае смерць. Сцвярджаецца, што для М. Опіца, стваральніка тэорыі класіцызму ў Германіі і адначасова паэта барока, Песня Песняў становіцца творчай лабараторыяй, у якой выпрацоўваецца яго непаўторны стыль, што злучае ў сабе рацыяналізм, строгасць мыслення класіцызму і яскравую пластычнасць, маляўнічасць, метафарычнасць барока. У параўнанні з цякучай пластыкай Песні Песняў, якая перадае дынаміку духу, паэтыка М. Опіца ў большай ступені арыентавана на скульптурнасць вобразаў. У сваёй інтэрпрэтацыі біблейскай паэмы М. Опіц першым у нямецкай літаратуры развівае матыў проціпастаўлення мітусні і марнасці гарадской цывілізацыі гарманічнасці жыцця на ўлонні прыроды, у адпаведнасці з натуральным і адначасова Боскім законам – законам любові. Гэты матыў, які далей развіваюць паэты барока, папярэднічае пошукам Асветніцтва, асабліва пісьменнікаў сентыменталізму.

Біяграфія аўтара

  • Галіна Веніямінаўна Сініла, Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт, пр. Незалежнасці, 4, 220030, г. Мінск, Беларусь

    кандыдат філалагічных навук, дацэнт; прафесар кафедры культуралогіі факультэта сацыякультурных камунікацый, дацэнт кафедры замежнай літаратуры філалагічнага факультэта

Бібліяграфічныя спасылкі

  1. Sinilo GV. The Bible as the «axial» Archetext of European Literature (by the Example of German Lyric Poetry). Journal of the Belarusian State University. Philology. 2017;3:19–29. Russian.
  2. Pope MH. Song of Songs. A New Translation with Introduction and Commentary. New York: Doubleday; 1977. (The Anchor Bible; volume 7C).
  3. Sinilo GV. Tanakh i mirovaya poeziya [Tanakh and world poetry]. Minsk: Ekonompress; 2009. Russian.
  4. Kühlmann W. Martin Opitz. Deutsche Literatur und deutsche Nation. Heidelberg: Manutius; 2001. German.
  5. Borgstedt T, Schmitz W, Herausgeber. Martin Opitz (1597–1639). Nachahmungspoetik und Lebenswelt. Tübingen: M. Niemeyer; 2002. German.
  6. Dunphy RG. The Middle High German «Annolied» in the 1639 Edition of Martin Opitz. Glasgow: Glasgow University; 2003.
  7. Kaminski N. Ex Bello Ars oder Der Ursprung der «Deutschen Poeterey». Heidelberg: C. Winter; 2004. German.
  8. Rubensohn M. Studien zu Martin Opitz. Seidel von R, Herausgeber. Heidelberg: C. Winter; 2005. German.
  9. Fechner J-U, Kessler W, Herausgeber. Martin Opitz 1597–1639. Fremdheit und Gegenwärtigkeit einer geschichtlichen Persön- lichkeit. Herne: Freunde der Martin-Opitz-Bibliothek e.V; 2006.
  10. Purishev BI. Ocherki nemetskoi literatury XV–XVII vekov [Essays of the German literature of the XV–XVII centuries]. Мoscow: GIKhL; 1955. Russian.
  11. Pumpyanskiy LV, Alekseev MP. [Early Classicism. M. Opitz and the poets of his school]. In: Purishev BI, Samarin RM, Frad- kin IM, editors. Istoriya nemetskoi literatury. Tom 1 [The history of German literature. Volume 1]. Moscow: Publishing House of the Academy of Sciences of the USSR; 1962. p. 364–375. Russian.
  12. Purishev BI. [German literature]. In: Vipper JuB, Grintser PA, Likhachiov DS, Rshevskaya NF, Riftin BL, Robinson AN, editors. Istoriya vsemirnoi literatury. Tom 4 [History of world literature. Volume 4]. Мoscow: Nauka; 1987. p. 235–265. Russian.
  13. Rakhmanina OS. Nemetskaya poeziya XVII veka: teoriya i khudozhestvennaya praktika [German poetry of the XVII century: theory and artistic practice] [dissertation abstract]. Moscow: Lomonosov Moscow State University; 2007. Russian.
  14. Markin AV. Problemy stanovleniya nemetskoi literatury v XVII veke. «Kniga o nemetskoi poezii» M. Opitza i nemetskie norma- tivnye poetiki pervoi poloviny XVII veka [Problems of formation of German literature in the XVII century. «Book on German poetry» by M. Opitz and German normative poetics of the first half of the XVII century] [dissertation]. Moscow: Ivanovo State University; 2008. Russian.
  15. Shaulov SM. Istoki natsional’nogo svoeobraziya nemetskoi poezii: reforma Martina Opitza i filosofiya Jakoba Boehme [Ori- gins of national diversity of German poetry: Martin Opitz’s reform and Jakob Böhme’s philosophy] [dissertation]. Ufa: Bashkir State Pedagogical University; 2009. Russian.
  16. Polaschegg A von, Weidner D, Herausgeber. Das Buch in den Büchern: Wechselwirkungen von Bibel und Literatur. München: W. Fink; 2012. German.
  17. Robertson R. Literature, the Bible as. In: Crim K, Furnish VP, Bailey LR Sr., editors. Interpreter’s Dictionary of the Bible. Supplement Volume. New York: Abingdon Press; 1976. p. 547–551.
  18. Sinilo GV. Pesn’ Pesnei v kontekste mirovoi kul’tury. Kniga 1. Poetika Pesni Pesnei i ee religioznye interpretatsii [The Song of Songs in the context of world culture. Book 1. The poetics of The Song of Songs and its religious interpretations]. Minsk: Econompress; 2012. Russian.
  19. Sinilo GV. Ekklesiast i ego retseptsiya v mirivoi kul’ture [Ecclesiastes and its reception in world culture]. Minsk: Belarusian State University; 2012. Parts 1–2. Russian.
  20. Goethe JW. Zapadno-vostochnyi divan [West-Eastern divan]. Braginskii IS, Mikhailov AV, editors. Moscow: Nauka; 1988. Russian.
  21. Simon M, Freedman H, editors. Midrash Rabbah: The Song of Songs. London, New York: Soncino; 1983.
  22. Hirshman M. Evreiskaya i khristianskaya interpretatsii Biblii v pozdnei Antichnosti [Jewish and Christian biblical interpretation in Late Antiquity]. Мoscow: Mosty kul’tury; 2002. Co-published by the «Gesharim» (Jerusalem). Russian.
  23. Mechthild von Magdeburg. Struyashchiisya Svet Bozhestva [Flowing Light of Deity]. Gurevich RV, Sokolova EV, Sukhanova VA, editors. Мoscow: Nauka; 2008. Russian.
  24. Sinilo GV. Bibliya i mirovaya kul’tura [The Bible and world culture]. Minsk: Vyshjejshaja shkola; 2015. Russian.
  25. Opitz M. Weltliche und geistliche Dichtung [Internet]. Berlin, Stuttgart: W. Spemann; 1889 [cited 2016 June 20]. Available from: http://www.zeno.org/Literatur/M/Opitz,+Martin/Gedichte/Geistliche+Dichtungen. German.
  26. Diakonov IM, Kogan LE, Manevitsh LV, translators, editors. Vetkhii Zavet: Plaсh Ieremii; Ekklesiast; Pesn’ Pesnei [The Old Testament: Lamentations of Jeremiah; Ecclesiastes; Song of Songs]. Moscow: Russian State Humanitarian University; 1998. Russian.
  27. Die Bibel: Luthertext mit Apokryphen. Stuttgart: Deutsche Bibelgesellschaft; 1999. German.
  28. Diakonov I, Losievskiy I, editors. Pesn’ Pesnei tsarya Solomona: Antologiya russkikh perevodov [The Song of King Solomon: Anthology of Russian translations]. Saint Petersburg: Iskusstvo – SPB; 2001. Russian.
  29. Averintsev SS. [Hebrew literature]. In: Braginskiy IS, Balashov NI, Gasparov ML, Grintser PA, editors. Istoriya vsemirnoi literatury. Tom 1 [History of world literature. Volume 1]. Мoscow: Nauka; 1983. p. 271−302. Russian.

Downloads

Апублікавана

2019-03-01

Выпуск

№ 3 (2018): Часопіс Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. Філалогія

Раздзел

Літаратуразнаўства

License

Аўтары, публікуюцца ў дадзеным часопісе, згаджаюцца з наступным:

  1. Аўтары захоўваюць за сабой аўтарскія правы на працу і прадастаўляюць часопісу права першай публікацыі працы на ўмовах ліцэнзіі Creative Commons Attribution-NonCommercial. 4.0 International (CC BY-NC 4.0).
  2. Аўтары захоўваюць права заключаць асобныя кантрактныя дамоўленасці, якія тычацца неэксклюзіўнага распаўсюджвання версіі працы ў апублікаваным тут выглядзе (напрыклад, размяшчэнне яе ў інстытуцкім сховішчы, публікацыю ў кнізе) са спасылкай на яе арыгінальную публікацыю ў гэтым часопісе.
  3. Аўтары маюць права размяшчаць іх працу ў інтэрнэце (напрыклад, у інстытуцкім сховішчы або на персанальным сайце) да пачатку і падчас працэсу разгляду яе дадзеным часопісам, паколькi гэта можа прывесці да прадуктыўнага абмеркавання і большай колькасці спасылак на дадзеную працу. (Гл. The Effect of Open Access).

How to Cite

[1]
Сініла, Г.В. 2019. Генезіс нямецкай паэзіі кахання і святасці (Песня Песняў у інтэрпрэтацыі Марціна Опіца). Часопіс Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. Філалогія. 3 (Mar. 2019), 5–19.