Умяшанне органаў дзяржаўнай улады ў справы рэлігійных арганізацый у 1917–1928 гг. (на прыкладзе праваслаўя і пратэстантызму)

Аўтары

  • Іван Іванавіч Янушэвiч Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт, пр. Незалежнасці, 4, 220030, г. Мінск, Беларусь

Ключавыя словы:

Руская праваслаўная царква, сектанцкія арганізацыі, камунiстычная партыя, абнаўленцтва

Анатацыя

На прыкладзе праваслаўнай і пратэстанцкіх цэркваў разгледжаны працэс умяшання органаў дзяржаўнай улады ва ўнутраныя справы рэлігійных арганізацый у 1917–1928 гг. Прааналізаваны механізмы ўздзеяння на вернікаў, клір і кіраўніцтва гэтых структур. Вызначана, што асноўны ціск аказваўся з мэтай атрымання падтрымкі, у тым ліку публічнай, дзяржаўных рашэнняў, звязаных з унутранай і знешняй палітыкай. Устаноўлена, што паменшыць колькасць вернікаў кананічнай Рускай праваслаўнай царквы ўлады планавалі з дапамогай прадастаўлення прэферэнцый іншым канфесіям і рэлігійным плыням, а таксама драбнення царквы шляхам інспіравання расколаў. Вывучана спроба перадачы кiравання Рускай праваслаўнай царквой групе духавенства, сфарміраванай дзяржаўнымі органамі, некананічным шляхам.

Біяграфія аўтара

  • Іван Іванавіч Янушэвiч, Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт, пр. Незалежнасці, 4, 220030, г. Мінск, Беларусь

    кандыдат гістарычных навук, дацэнт; прарэктар выхаваўчай рабоце і сацыяльных пытаннях

Бібліяграфічныя спасылкі

  1. Shishkin AA. Sushchnost’ i kriticheskaya otsenka «obnovlencheskogo» raskola russkoi pravoslavnoi tserkvi [The essence and critical assessment of the «renovationist» split of the Russian Orthodox Church]. Kazan: Izdatel’stvo Kazanskogo universiteta; 1970. 367 p. Russian.
  2. Bonch-Bruevich VD. Izbrannye sochineniya. Tom 1. O religii, religioznom sektantstve i tserkvi [Selected Works. Volume 1. On religion, religious sectarianism and the church]. Moscow: Akademiya nauk SSSR; 1959. 410 p. Russian.
  3. O religii i tserkvi: sbornik vyskazyvanii klassikov marksizma-leninizma, dokumentov KPSS i Sovetskogo gosudarstva [On religion and the church: a collection of statements by the classics of Marxism-Leninism, documents of the CPSU and the Soviet State]. Moscow: Politizdat; 1981. 176 p. Russian.
  4. Lobanov VV, compiler. Protokoly Komissii po provedeniyu otdeleniya tserkvi ot gosudarstva pri TsK RKP(b)–VKP(b) (Antireligioznoi komissii). 1922–1929 gg. [Protocols of the Commission for the separation of church from state under the Central committee of the RCP(b)–VKP(b) (Anti-Religious Commission). 1922–1929]. Moscow: Izdatel’stvo Pravoslavnogo SvyatoTikhonovskogo gumanitarnogo universiteta; 2014. 381 p. Russian.
  5. Shchapov YaN, editor; Masal’skaya AS, compiler. Russkaya pravoslavnaya tserkov’ i kommunisticheskoe gosudarstvo, 1917–1941. Dokumental’nye i fotomaterialy [The Russian Orthodox Church and the Communist State, 1917–1941. Documentary and photographic materials]. Moscow: Bibleisko-bogoslovskii institut svyatogo apostola Andreya; 1996. 328 p. Russian.
  6. Pokrovskii NN, Petrov SG, compilers. Politbyuro i tserkov’. 1922–1925 gg. Kniga 1 [Politburo and Church. 1922–1925. Book 1]. Novosibirsk: Sibirskii khronograf; 1997. 597 p. (Arkhivy Kremlya). Russian.
  7. Mitrokhin LN. Baptizm: istoriya i sovremennost’ [Baptism: history and modernity]. Saint Petersburg: Russkii khristianskii gumanitarnyi institut; 1997. 480 p. Russian.
  8. Krivova NA. Vlast’ i tserkov’ v 1922–1925 gg. Politbyuro i GPU v bor’be za tserkovnye tsennosti i politicheskoe podchinenie dukhovenstva [Power and Church in 1922–1925. Politburo and GPU in the struggle for church values and political subordination of the clergy]. Moscow: AIRO-XX; 1997. 247 p. Russian.
  9. Shkarovskii MV. Russkaya pravoslavnaya Tserkov’ v XX veke [Russian Orthodox Church in the 20th century]. Moscow: Veche; 2010. 480 p. Co-published by the «Lepta». Russian.
  10. Alekseev VA. Shturm nebes otmenyaetsya? Kriticheskie ocherki po istorii bor’by s religiey v SSSR [Is the storming of heaven canceled? Critical essays on the history of the struggle against religion in the USSR]. Moscow: Rossiya molodaya; 1992. 304 p. Russian.
  11. Tsypin V. Russkaya tserkov’ (1917–1925) [Russian Church (1917–1925)]. Moscow: Izdatel’stvo Sretenskogo monastyrya; 1996. 335 p. Russian.
  12. Pospelovskiy DV. Russkaya pravoslavnaya tserkov’ v XX veke [Russian Orthodox Church in the 20th century]. Moscow: Respublika; 1995. 351 p. Russian.
  13. Bychkov AM, compiler. Istoriya evangel’skikh khristian-baptistov v SSSR [History of Evangelical Christians-Baptists in the USSR]. Moscow: Izdatel’stvo Vsesojuznogo soveta evangel’skih hristian-baptistov; 1989. 623 p. Russian.

Downloads

Апублікавана

2021-11-04

Выпуск

№ 4 (2021): Часопіс Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. Гісторыя

Раздзел

Тэматычны раздзел

License

Аўтары, якія публікуюцца ў гэтым часопісе, пагаджаюцца з наступным:

 

1. Аўтары захоўваюць за сабой аўтарскія правы на работу і перадаюць часопісу права першай публікацыі работы на ўмовах ліцэнзіі Creative Commons Attribution-NonCommercial. 4.0 International (CC BY-NC 4.0).

2. Аўтары захоўваюць права заключаць асобныя кантрактныя дамоўленасці, звязаныя з неэксклюзіўным распаўсюджаннем версіі работы ў апублікаваным тут выглядзе (напрыклад, размяшчэнне яе ў інстытуцкім сховішчы, публікацыя ў кнізе) са спасылкай на яе арыгінальную публікацыю ў гэтым часопісе.

3. Аўтары маюць права размяшчаць сваю работу ў інтэрнэце (напрыклад, у інстытуцкім сховішчы або на персанальным сайце) да і ў час працэсу разгляду яе гэтым часопісам, паколькі гэта можа прывесці да прадуктыўнага абмеркавання і большай колькасці спасылак на дадзеную работу. (Гл. The Effect of Open Access).

How to Cite

[1]
Янушэвiч І.І. 2021. Умяшанне органаў дзяржаўнай улады ў справы рэлігійных арганізацый у 1917–1928 гг. (на прыкладзе праваслаўя і пратэстантызму). Часопіс Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. Гісторыя. 4 (Nov. 2021), 21–30. DOI:https://doi.org/10.33581/2520-6338-2021-4-21-30.