Войскі Віленскай і Варшаўскай ваенных акруг Расійскай імперыі ў Беларусі (1864–1914)
Ключавыя словы:
дыслакацыя войскаў, беларускія землі ў складзе Расійскай імперыі, Віленская ваенная акруга, расійскія войскі, беларускія губерніАнатацыя
Разглядаюцца працэсы засяроджання і тэрытарыяльнага размяшчэння войскаў Расійскай імперыі на тэрыторыі беларускіх губерняў у перыяд існавання Віленскай і Варшаўскай ваенных акруг пасля завяршэння паўстання 1863–1864 гг. Праведзены аналіз прычын канцэнтрацыі злучэнняў і падраздзяленняў расійскай арміі ў рэгіёне з улікам ваенна-палітычнага становішча, якое склалася на той момант у Еўропе, і грамадска-палітычных працэсаў, якія адбываліся ўнутры саміх беларускіх губерняў, дазволіў вызначыць мэты і задачы, што вырашаліся войскамі ў Беларусі з сярэдзіны 1860-х гг. да пачатку Першай сусветнай вайны. Даследаванне абапіраецца на шырокае кола крыніц, якія былі выяўлены ў архівах і кнігасховішчах Расіі і Беларусі і ўпершыню ўводзяцца ў навуковы ўжытак. Прааналізаваны прычыны і перадумовы стварэння сістэмы тэрытарыяльнага кіравання ўзброенымі сіламі Расійскай імперыі ў Беларусі. Раскрыты працэс фарміравання арганізацыйных структур Віленскай ваеннай акругі з нададзенай ёй групоўкай узброеных сіл. Вызначаны склад воінскага кантынгенту ў Беларусі і месцы размяшчэння асобных частак і падраздзяленняў расійскай арміі ў межах беларускіх губерняў. Выяўлены прычыны змен складу і схемы дыслакацыі войскаў у час існавання ваенных акруг. Зроблена спроба даць агульную ацэнку месцу і ролі беларускіх зямель у сістэме забеспячэння ваенна-стратэгічных інтарэсаў Расійскай імперыі, а таксама самой арміі ў грамадска-палітычным жыцці Беларусі другой паловы 1860-х гг. – пачатку ХХ ст.
Бібліяграфічныя спасылкі
- Zakharova LG, editor. Vospominaniya general-fel’dmarshala grafa Dmitriya Alekseevicha Milyutina 1860–1862 [Memoirs of field Marshal count Dmitry Alekseyevich Milutin 1860–1862]. Moscow: Rossiiskii arkhiv; 1999. 488 p. Russian.
- Arlukevich AB. Troops of the Russian Empire in Belarus during the uprising of 1863–1864. Vestnik Polotskogo gosudarstvennogo universiteta. Seriya A. Gumanitarnye nauki. 2020;1:7–17. Russian.
- Zaionchkovskii PA. Samoderzhavie i russkaya armiya na rubezhe XIX–XX stoletii [Autocracy and the Russian army at the turn of the 19th–20th centuries]. Moscow: Mysl’; 1973. 349 p. Russian.
- Kienko D, Slivkin V. Aerodrom Lida: sto let poletov [Lida airfield – one hundred years of flying]. Smolensk: Kharteks; 2013. 180 p. Russian.
- Kienko D. Karolin (Grodno): pervyi aerodrom Belarusi [Karolin (Hrodna) is the first airfield in Belarus]. Minsk: Rubon; 2018. 82 p. Russian.
- Kiselev AA. [Reasons for the participation of military units of the Russian army in law enforcement in the Belarusian provinces in 1905–1907]. Ideologicheskie aspekty voennoi bezopasnosti. 2010;1:16–18. Russian.
- Kopysskii ZYu, Fikh BM, editors. Grodno: istoricheskii ocherk [Hrodna: historical essay]. Minsk: Belarus; 1964. 202 p. Russian.
- Petrov VA. Ocherki po istorii revolyutsionnogo dvizheniya v russkoi armii v 1905 g. [Essays on the history of the revolutionary movement in the Russian army in 1905]. Leningrad: Nauka; 1964. 426 p. Russian.
- Platonov RP, editor. Prolog Velikogo Oktyabrya: po materialam respublikanskoi nauchnoi konferentsii, posvyashchennoi 80-letiyu revolyutsii 1905–1907 gg. v Rossii [Prologue of the Great October: based on the materials of the Republican scientific conference dedicated to the 80th anniversary of the revolution of 1905–1907 in Russia]. Minsk: Vyshjejshaja shkola; 1986. 157 p. Russian.
- Tokts S. [Materials for the history of Hrodna and its environs in the training camp of the National Library named Ossolinskich «Ossolineum» in Wroclaw]. In: Smalenchuk AF, Slіzh NU, editors. Garadzenski palimpsest. Dzjarzhawnyja wstanovy i palitychnae zhyccjo XVI–XX stst. Matjeryjaly Mizhnarodnaj navukovaj kanferjencyi; 7 listapada 2009 g.; Grodna, Belarus’. [Hrodna palimpsest. State institutions and political life of the 16th–20th centuries. Materials of the International conference; 2009 November 7; Hrodna, Belarus]. Hrodna: [s. n.]; 2009. p. 318–331. Belarusian.
- Bondarenko VV. Polkovodtsy i voenachal’niki Pervoi mirovoi voiny – urozhentsy Belarusi [Warlords and military leaders of the World War I – natives of Belarus]. Minsk: Zvjazda; 2014. 120 p. Russian.
- [Local government and administration]. In: Zhitko AP, editor. Istoriya belorusskoi gosudarstvennosti. Tom 2 [The history of the Belarusian statehood. Volume 2]. Minsk: Belaruskaja navuka; 2019. p. 55–105. Russian.
- Shagal MZ. Moya zhizn’ [My life]. Moscow: Azbuka; 2000. 416 p. Russian.
Downloads
Additional Files
Апублікавана
Выпуск
Раздзел
License
Аўтары, якія публікуюцца ў гэтым часопісе, пагаджаюцца з наступным:
1. Аўтары захоўваюць за сабой аўтарскія правы на работу і перадаюць часопісу права першай публікацыі работы на ўмовах ліцэнзіі Creative Commons Attribution-NonCommercial. 4.0 International (CC BY-NC 4.0).
2. Аўтары захоўваюць права заключаць асобныя кантрактныя дамоўленасці, звязаныя з неэксклюзіўным распаўсюджаннем версіі работы ў апублікаваным тут выглядзе (напрыклад, размяшчэнне яе ў інстытуцкім сховішчы, публікацыя ў кнізе) са спасылкай на яе арыгінальную публікацыю ў гэтым часопісе.
3. Аўтары маюць права размяшчаць сваю работу ў інтэрнэце (напрыклад, у інстытуцкім сховішчы або на персанальным сайце) да і ў час працэсу разгляду яе гэтым часопісам, паколькі гэта можа прывесці да прадуктыўнага абмеркавання і большай колькасці спасылак на дадзеную работу. (Гл. The Effect of Open Access).
