З вопыту працы вышэйшых навучальных устаноў замежнай Расіі ў 1920–30-я гг.

Аўтары

  • Людміла Валер'еўна Клімовіч Ульянаўскі дзяржаўны педагагічны ўніверсітэт імя І. М. Ульянава, пл. Леніна, 4/5, 432071, г. Ульянаўск, Расія
  • Анастасія Аляксандраўна Шабанава Казанскі федэральны ўніверсітэт, вул. Крамлёўская, 18, 420008, г. Казань, Рэспубліка Татарстан, Расія
  • Леанід Аляксандравіч Шайпак Ульянаўскі дзяржаўны педагагічны ўніверсітэт імя І. М. Ульянава, пл. Леніна, 4/5, 432071, г. Ульянаўск, Расія

Ключавыя словы:

гісторыя Расіі, вышэйшая адукацыя, руская эміграцыя, універсітэт, адукацыйнае асяроддзе

Анатацыя

Даследуецца дзейнасць вышэйшых навучальных устаноў, створаных рускімі эмігрантамі за мяжой для маладых людзей, якія пакінулі Расію пасля падзей 1917 г. Гэтыя ўстановы дазволілі эмігранцкай моладзі атрымаць прафесію. Акрамя таго, яны сыгралі значную ролю ў сацыялізацыі і адаптацыі маладых людзей у еўрапейскіх краінах. Падкрэсліваецца, што ў названых установах захоўваліся дарэвалюцыйныя прынцыпы арганізацыі працэсу навучання. Адзначаецца, што цэнтрам фарміравання сістэмы вышэйшых навучальных устаноў для расійскай эмігранцкай моладзі стала Чэхаславакія. На аснове аналізу сучасных даследаванняў па ўказанай тэме фармулююцца асноўныя тэндэнцыі ў адукацыйным асяроддзі замежнай Расіі. З дапамогай гісторыка-тыпалагічнага метаду выяўляюцца заканамернасці функцыянавання і тыпалогія адукацыйных устаноў у розных краінах. З выкарыстаннем гісторыка-параўнальнага метаду параўноўваюцца працэсы, якія адбываліся ў еўрапейскай адукацыйнай прасторы. З дапамогай біяграфічнага метаду ўстанаўліваецца роля пакінуўшых Расію навукоўцаў і грамадскіх дзеячаў у арганізацыі навучання для рускай моладзі за мяжой. У артыкуле выкарыстоўваюцца матэрыялы Дзяржаўнага архіва Расійскай Федэрацыі і Нацыянальнага архіва Чэшскай Рэспублікі.

Біяграфіі аўтараў

  • Людміла Валер'еўна Клімовіч, Ульянаўскі дзяржаўны педагагічны ўніверсітэт імя І. М. Ульянава, пл. Леніна, 4/5, 432071, г. Ульянаўск, Расія

    доктар гістарычных навук, дацэнт; прафесар кафедры гісторыі гісторыка-філалагічнага факультэта

  • Анастасія Аляксандраўна Шабанава, Казанскі федэральны ўніверсітэт, вул. Крамлёўская, 18, 420008, г. Казань, Рэспубліка Татарстан, Расія

    кандыдат філалагічных навук; дацэнт кафедры рускай мовы перадбакалаўрскай падрыхтоўкі падрыхтоўчага факультэта для замежных навучэнцаў

  • Леанід Аляксандравіч Шайпак, Ульянаўскі дзяржаўны педагагічны ўніверсітэт імя І. М. Ульянава, пл. Леніна, 4/5, 432071, г. Ульянаўск, Расія

    доктар гістарычных навук, прафесар; прафесар кафедры гісторыі гісторыка-філалагічнага факультэта

Бібліяграфічныя спасылкі

  1. Климович ЛВ. Праздники российской эмиграции как отражение исторического кода дореволюционной России (1920–1930-е гг.). Научный диалог. 2017;11:356–368. DOI: 10.24224/2227-1295-2017-11-356-368.
  2. Ковалёв МВ. Русские историки-эмигранты в Праге (1920–1940-е гг.). Плеве ИР, редактор. Саратов: Саратовский государственный технический университет; 2012. 405 с.
  3. Кьосева Ц. България и руската емиграция 20–50-те години на ХХ в. София: Международен центьр по проблемите на малцинствата и културните взаимодействия; 2002. 591 с.
  4. Klimovich LV, Suvorov VV. The spread of tuberculosis in the student milieu of Russian emigrants in Czechoslovakia in the 1920s: statistics, control measures, outcomes. Russian Open Medical Journal. 2019;8:e0420. DOI: 10.15275/rusomj.2019.0414.
  5. Квакин АВ, Постников ЕС. Завоевание высшей школы: профессорско-преподавательский состав и студенчество России в пореволюционное время (1917 – конец 1930-х гг.). Москва: Издательский дом «Ветераны спецслужб»; 2009. 526 с.
  6. Klimovich LV, Shaipak LA. Higher education received by young Russian emigrants in European countries in the 1920–1930s and problems of further employment (based on materials of Czechoslovakia and France). Balkanistic Forum. 2021;2:59–73.
  7. Буланова МБ. Высшее образование в условиях российского зарубежья. Вестник РГГУ. Серия: Философия. Социология. Искусствоведение. 2011;3(65):176–188.

Апублікавана

2025-01-30

How to Cite

[1]
Клімовіч, Л.В. et al. 2025. З вопыту працы вышэйшых навучальных устаноў замежнай Расіі ў 1920–30-я гг. Часопіс Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. Гісторыя. 1 (Jan. 2025), 5–11.