Камунікатыўныя функцыі сінтаксічна нячленнага выказвання «Добра» (на матэрыяле славянскіх моў)

-

Аўтары

  • Ганна Пятроўна Латушка Беларускі­ дзяржаўны ­ўніверсітэт,­ пр.­ Незалежнасці, ­4,­ 220030, ­г.­ Мінск,­ Беларусь

Ключавыя словы:

коммуникативная функция, междометие, речевой акт согласия, синтаксис, синтаксически нечленимое высказывание, славянские языки, согласие

Анатацыя

Разгледжаны камунікатыўныя функцыі сінтаксічна нячленнага выказвання Добра ў беларускай, украінскай, чэшскай і балгарскай мовах. Створана класіфікацыя відаў згоды і апісаны групы, у якія можа ўваходзіць гэта выказванне (паспешлівая згода, згода-супакойванне, адабрэнне, згода-сумненне і г. д.). Сінтаксічна нячленнае выказванне Добра прадстаўлена разам з варыянтамі і семантычнымі эквівалентамі ў чатырох славянскіх мовах, прыведзены кантэксты яго ўжывання ў драматургічных і празаічных творах. Зроблены высновы пра блізкасць функцый гэтай сінтаксічнай адзінкі ў славянскіх мовах, выяўлены адметнасці яе ўтварэння і ўжывання, прадэманстравана поліфункцыянальнасць выказвання. Вынікі работы зведзены ў табліцу, дзе рэпрэзентаваны сінтаксічна нячленнае выказванне Добра і яго варыянты ў групах згоды, у якіх яны сустрэліся, для кожнай аналізуемай мовы.

Біяграфія аўтара

  • Ганна Пятроўна Латушка, Беларускі­ дзяржаўны ­ўніверсітэт,­ пр.­ Незалежнасці, ­4,­ 220030, ­г.­ Мінск,­ Беларусь

    аспірантка кафедры тэарэтычнага і славянскага мовазнаўства філалагічнага факультэта. Навуковы кіраўнік – доктар філалагічных навук, прафесар Б. Ю. Норман

Бібліяграфічныя спасылкі

  1. Norman BJ. Lingvisticheskaya pragmatika (na materiale russkogo i drugikh slavyanskikh yazykov) [Linguistic pragmatics (based on the material of Russian and other Slavic languages)]. Minsk: Belarusian State University; 2009. Russian.
  2. Ramza TR. Belaruskae gutarkovae mawlenne: suchasny stan [Belarusian colloquial speech: the current state]. Minsk: Vyshjejshaja shkola; 2011. Belarusian.
  3. Dougal AV. Srodki vyrazhjennja jemocyj u suchasnaj belaruskaj move [Ways to express emotions in the modern Belarusian language]. Minsk: Tjehnalogija; 2008. Belarusian.
  4. Zur GI. [Interjection utterances of the Belarusian language through the prism of lingua-pragmatics]. Vesnik Polackaga dzjar- zhawnaga universitjeta. Seryja A: Gumanitarnyja navuki [Vestnik of Polotsk State University. Series A: Humanities]. 2013;10:111–114. Belarusian.
  5. Lyankevich AU. Belaruski vyklichnik u Secive [Belarusian interjection on the web]. Minsk: Prava i jekanomika; 2009. Belarusian.
  6. Kiselyov IA. Chastitsy v sovremennykh vostochnoslavyanskikh yazykakh [Particle in the modern East Slavic languages]. Minsk: Belarusian State University; 1976. Russian.
  7. Latushka HP. Disagreement in the context of effective communication (based on the material of Belarusian dramaturgic works). Journal of the Belarusian State University. Philology. 2017;3:73–78. Belarusian.
  8. Melikyan VY. Emotsional’no-ekspressivnye oboroty zhivoi rechi [Emotional-expressive locutions in live speech]. Moscow: Flinta; 2001. Co-published by the «Nauka». Russian.
  9. Zemskaya EA. Russkaya razgovornaya rech’: lingvisticheskii analiz i problemy obucheniya [Russian colloquial speech. Linguistic analysis and learning problems]. Moscow: Flinta; 2011. Co-published by the «Nauka». Russian.
  10. Sharonov IA. Communicatives as a functional class and an object of lexicographic description. Rusistika segodnya [Russian philology today]. 1996;2:89 –111. Russian.
  11. Baranov AN, Krejdlin GE. The structure of the dialogue: lexical markers of the minimal dialogues. Voprosy yazykoznaniya [Questions of linguistics]. 1992;3:84 –93. Russian.
  12. Shirokova AG, Adamec P, Vlchek I. Cheshskii yazyk [The Czech language]. Moscow: Vysshaya shkola; 1988. Russian.
  13. Karlík P, Nekula M, Pleskalová J. Encyklopedický slovník češtiny [Encyclopedic dictionary of the Czech Language]. Praga: Folk newspaper; 2002. Czech.
  14. Mathesius V. [About systematic grammatical analysis]. In: Kondrashov NA, compiler, editor. Prazhskii lingvisticheskii kruzhok [Prague school]. 1967. p. 226 –238. Russian.
  15. Mathesius V. [An attempt to create theory of structural grammar]. In: Kondrashov NA, compiler, editor. Prazhskii lingvisticheskii kruzhok [Prague school]. 1967. p. 196 –209. Russian.
  16. Cholakova K. Rechnik na bŭlgarskiya ezik. Tom 1. A–B [Dictionary of the Bulgarian language. Volume 1. A–B]. Sofia: Publishing House of the Bulgarian Academy of Sciences; 1977.

Downloads

Апублікавана

2019-03-01

Выпуск

№ 3 (2018): Часопіс Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. Філалогія

Раздзел

Мовазнаўства

License

Аўтары, публікуюцца ў дадзеным часопісе, згаджаюцца з наступным:

  1. Аўтары захоўваюць за сабой аўтарскія правы на працу і прадастаўляюць часопісу права першай публікацыі працы на ўмовах ліцэнзіі Creative Commons Attribution-NonCommercial. 4.0 International (CC BY-NC 4.0).
  2. Аўтары захоўваюць права заключаць асобныя кантрактныя дамоўленасці, якія тычацца неэксклюзіўнага распаўсюджвання версіі працы ў апублікаваным тут выглядзе (напрыклад, размяшчэнне яе ў інстытуцкім сховішчы, публікацыю ў кнізе) са спасылкай на яе арыгінальную публікацыю ў гэтым часопісе.
  3. Аўтары маюць права размяшчаць іх працу ў інтэрнэце (напрыклад, у інстытуцкім сховішчы або на персанальным сайце) да пачатку і падчас працэсу разгляду яе дадзеным часопісам, паколькi гэта можа прывесці да прадуктыўнага абмеркавання і большай колькасці спасылак на дадзеную працу. (Гл. The Effect of Open Access).

How to Cite

[1]
Латушка, Г.П. 2019. Камунікатыўныя функцыі сінтаксічна нячленнага выказвання «Добра» (на матэрыяле славянскіх моў): -. Часопіс Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. Філалогія. 3 (Mar. 2019), 100–109.